

(قسمت اول)

گروه رسانهای پردازش- سهم کشورمان از تولید طلا در جهان تنها ۰/۴ درصد است و این در حالی است که ایران روی کمربند کانیسازی طلا قرار داشته و یک درصد از ذخایر جهانی این فلز را به خود اختصاص داده است.
طبق گزارشی که مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی در خصوص آسیبشناسی زنجیرههای فلزات راهبردی کشور منتشر کرده است، مهمترین عوامل عدمتوسعه زنجیره طلا در ایران را باید در عدمگسترش اکتشافات زمینشناسی و عدمدسترســی به فناوری فراوری کانسنگهای سولفیدی طلا جستجو کرد.
در ۳۰ سال گذشته تولید جهانی طلا دو برابر شده است اما به نظر میرسد با توجه به اعمال الزامات سختگیرانه زیستمحیطی، اجتماعی و حاکمیتی برای راهاندازی معادن جدید این روند ادامهدار نخواهد بود و در آینده با کاهش تولید طلا در سطح جهان روبهرو هستیم. ازاینرو برداشت ذخایر کمعیار و معادن کوچک و متوسط بیشتر مورد توجه قرار خواهند گرفت.
از سوی دیگر، صرف وجود ذخایر طلا نمیتواند مزیتی برای کشورها در بازارهای جهانی باشد؛ بلکه ایفای نقش مؤثر در بانکداری و تبادلات مالی بینالمللی و استفاده از فناوریهای نوین در تولید شمش اهمیت بیشتری خواهد داشت.
لازم به ذکر است طلا به عنوان یک فلز گرانبها و استراتژیک در سطح جهان پذیرفته شده است. بر این اساس، این فلز علاوهبر اینکه حفظ ارزش داراییها و پشتوانه پایه پولی بانک مرکزی را ممکن میسازد، قابلیت استفاده بهعنوان واسطه مبادله را نیز دارد.
الگوي مصرف طلا در کشورهای مختلف برحسب درجه توسعه صنعتي متفاوت بوده و در اقتصادهای توسعهیافته نسبت میزان مصرف طلا در صنعت بیشتر است. لذا میتوان پیشبینی کرد که سرجمع تقاضای طلا روندی رو به رشد را در آینده تجربه خواهد کرد.
تقاضای طلا
طلا به تناسب ویژگیهای منحصربهفرد خود در صنایع و بازارهای مختلفی مورد استفاده قرار میگیرد. این موضوع باعث شده تا بازار مصرف طلا از ساخت زیورآلات تا صنایع پیشرفته الکترونیکی گسترده باشد. البته میزان مصرف طلا در صنایع مختلف تفاوت قابلتوجهی با یکدیگر دارد؛ بهطوریکه زیورآلات و جواهرات سهم حداکثری از مصرف طلا را به خود اختصاص میدهند.
زیبایی و فناناپذیری طلا، موجب استفاده از آن در صنعت زیورآلات و جواهرات شده است. در حال حاضر این صنعت یکی از اصلیترین صنایع مصرفکننده طلا به شمار میرود. علاوهبر موارد ذکر شده، کمیابی این فلز نیز موجب ایجاد تقاضای قابلتوجه در بخش سرمایهگذاری نیز شده است.
استفاده از قطعاتی همچون شمش و سکه طلا، در ابعاد و اوزان مختلف برای سرمایهگذاری رواج بیشتری دارد. بخش دیگری از بازار طلا که از خواص فیزیکی و شیمیایی خاص آن نشئت میگیرد، مربوط به تقاضای صنعت پزشکی، صنعت الکترونیک و صنایع سازنده اقلامی مثل مدال طلا میشود. در برخی کاربردهای ذکر شده برای طلا، محصولات صنایع معدنی عملا به عنوان محصول نهایی مورد استفاده قرار میگیرد؛ مانند شمش و سکه.
به طور میانگین حدود ۶۰ درصد از کل مصرف طلا به جواهرسازي اختصاص دارد؛ مصارف دندانپزشکي حدود ۹/۶ درصد، مصارف الكترونيك حدود ۸/۸ درصد و دیگر مصارف حدود ۲/۱ درصد طلاي ساخته شده را به خود اختصاص میدهند. ساخت مدالها و سکهها از دیگر مصارف طلاست که حدود ۱۹/۵ درصد از میزان مصرف را شامل ميشوند.

گفتنی است، الگوي مصرف طلاي ساخته شده در کشورهای مختلف برحسب درجه توسعه صنعتي متفاوت است؛ به نحوی که در اقتصادهای توسعهیافته نسبت میزان مصرف طلا در صنعت بیش از اعداد یادشده بوده که در شکل ۱ میزان مصارف طلا در صنایع مختلف نشان داده شده است.