دکتر امیرحسین نادری، مدیرعامل شرکت ملی فولاد ایران در گفت‌وگو با ماهنامه تخصصی پردازش تبیین کرد

تشریح نقاط قوت و ضعف طرح جامع فعلی که عمدتا “طرح توازن” فولاد را دنبال می‌کند

“طرح جامع فولاد” باید مکان‌یابی دقیق، نوع و میزان فولادهای خاص را هم مشخص کند

دهم اسفند ماه ۹۸ سکان رهبری شرکت ملی فولاد به دستان دکتر امیرحسین‌نادری، یکی از باتجربه‌ترین مدیران فعال در عرصه صنایع فلزی و معدنی سپرده شد.

او دارای نقطه‌نظرات بسیار جالبی در عرصه صنایع فولادی کشور است که اجرا و تحقق هریک از نقطه‌نظرات وی می‌تواند زمین‌ساز بروز تحولات اساسی در بخش فولاد شود.

نادری که تعصب بسیاری بر رشد و شکوفایی فولاد کشور دارد و امروز با گذشت ۲۲ سال تجربه، سکان شرکت ملی فولاد ایران را در دست دارد، معتقد است که توانمندسازی مجموعه‌های داخلی فولاد نیاز به برنامه دارد و آن هم جز با اجرای کامل طرح جامع فولاد شدنی نیست و یا به عبارتی، عدم‌توجه به آن زیان‌های بسیاری به دنبال دارد یا در بخش دیگر می‌گوید در کشور هرجا که مزیت هست باید سرمایه‌گذاری صورت گیرد، هرگونه سرمایه‌گذاری کردن بهتر از انجام ندادن آن است، ولی طبیعتا هر کس با پول خودش سرمایه‌گذاری کند سعی در انجام بهینه آن خواهد داشت، در حالی که عموما برخی از مدیران چون دولتی بوده‌اند، بدون توجه به سود، سرمایه‌گذاری کرده‌اند و به دنبال منویات سیاسی خود بوده‌اند.

نادری در خصوص موضوعاتی نظیر ضرورت توجه زیاد به بومی‌سازی، لزوم بهره‌گیری از جذابیت ایجاد شده به واسطه صادرات فولاد آن هم در این شرایط تحریمی، بایدها و نبایدها در زمینه ساماندهی بازار داخلی و مدیریت زنجیره توزیع، ضرورت توجه به مقوله جانمایی صحیح پروژه‌های فولادی و.. هم صاحب‌نظران است و معتقد است که فولاد کشور با اجرای دقیق طرح جامع نیاز به برنامه دارد.

وی گفت: من در مباحث کلان طرح جامع بارها به وزرای صمت گفته بودم که باید طرح جامع فولاد، یک طرح جامع رسمی باشد، امروز طرح جامع فولاد مبتنی بر دیتاهاست و بیشتر طرح توازن فولاد را دنبال می‌کند ولی این‌که فولاد در چه نقطه‌ای از کشور به چه میزان و چه نوعی تبدیل شود و مثلا فولاد سیلیکونی یا فولاد استنلس‌استیل و یا ورق به چه مقدار تولید شود، در طرح فعلی مشخص نشده است.

مدیرعامل شرکت ملی فولاد ایران از جمله افرادی است که به شدت با خام‌فروشی موادمعدنی مخالف است و می‌گوید: ما باید به تکمیل زنجیره ارزش در کشور احترام بگذاریم زیرا در کشوری زندگی می‌کنیم که قادریم از سنگ تا رنگ را تولید کنیم، لذا هر منطق اقتصادی معتقد است که باید با تولید بهینه و ایجاد ارزش‌افزوده و با گسترش صادرات، زمینه تولید ثروت را برای کشور را فراهم ساخت.

نادری اما این را هم گفت که گاهی متولیان و بخش‌های مختلف زنجیره با هم هماهنگ نیستند و حتی بعضا یکدیگر را خنثی کرده و زمینه پسرفت صنعتی را فراهم می‌کنند. مثلا در مقاطعی شاهد بوده‌ایم که صادرات ورق گرم تبدیل به صدور اسلب شده است! و یا به جای صادرات میلگرد، بیلت، بلوم و شمش صادر شده که با توجه به ظرفیت بالای نورد کشور، اساسا کار درستی نیست.

پرهیز از بخشی‌نگری در صنعت فولاد

او همه این گونه موانع را نتیجه بخشی‌‌نگری دانست و تصریح کرد که با وجود چنین شرایطی مزایا و سود عادلانه نصیب کل زنجیره نخواهد شد، در نتیجه کل زنجیره آسیب می‌بیند. وقتی دولت در سال‌های گذشته به عنوان بزرگ‌ترین مشتری به آن توجه نکرده، نباید انتظاری بیش از آن داشت، بنابراین در این فضاست که اهمیت طرح جامع فولاد شکل عینی و واقعی به خود می‌گیرد.

او معتقد است آنچه که مسلم است، صنعت فولاد در این سال‌ها از خلا ناشی از یک برنامه مدون و جامع دچار یک سردرگمی شده که زمینه هدررفت سرمایه‌ها را فراهم کرده بود اما خوشبختانه با تصویب کلیات نسخه جدید طرح جامع فولاد و پیشنهاد ارائه مشوق برای سرمایه‌گذاری برای زنجیره، علاوه بر ساماندهی صنعت فولاد، بر توازن زنجیره از اکتشاف تا تولید شمش تاکید شده است، ضمن آن که منافع سرمایه‌گذاران نیز در همه بخش‌ها طبق سند راهبرد ملی و قوانین موجود و نیز منطبق با مفاد طرح جامع فولاد کشور، تضمین خواهد شد تا از این رهگذر مانع از اتلاف سرمایه‌های ملی شود.

مدیرعامل شرکت ملی فولاد که سال‌ها تجربه فعالیت در فولادمبارکه را هم با خود یدک می‌کشد، معتقد است که واحدهای القایی در حال‌حاضر ۶ میلیون تن ذوب را به خود اختصاص داده‌اند و جالب آن‌که عمدتا از اسفنجی استفاده می‌کنند، در حالی که قرار بود با استفاده از قراضه اقدام به تولید فولاد کنند، این بدان معناست که مواداولیه مورد نیاز فولادسازان بزرگ را تحت تاثیر قرار داده‌اند.

وی با تاکید بر این‌که امروز عمده مساله فولادسازان کشور “بازار” است، در حالی‌که دو سال پیش “تامین” مواداولیه مشکل اصلی بود و در حال حاضر با ممنوعیت صادرات به طور موقت مرتفع شده، تصریح کرد که امروز به دلیل قیمت فوق‌العاده جذاب ناشی از فرصت به وجود آمده باید استفاده کرد و نباید آن را به سادگی از دست داد. بنابراین ضروری است که دولت با ساماندهی بازار داخلی و مدیریت زنجیره تولید، راه صادرات فولاد را هموار و بخش عظیمی از نیاز ارزی احداث پروژه‌ها و حتی دولت را مرتفع کند.

موفقیت در بومی‌سازی در صنعت فولاد

نادری موضوع بومی‌سازی و لزوم توجه بیش از پیش به این مقوله را یادآور شد و تصریح کرد که ما در حال حاضر در برخی از حوزه‌ها همسو با تکنولوژی روز دنیا در حال حرکت هستیم و در بسیاری از حوزه‌ها که نیاز اساسی ما بوده، پاسخ لازم را دریافت کرده‌ایم، مثلا حوزه کاتالیست از جمله آنهاست و یا نصب کوره در قائنات در طی دو هفته توسط متخصصان داخلی، موضوعی نیست که بتوان به سادگی از کنار آن گذر کرد، لذا هم‌اینک در موضوع بومی‌سازی از وضعیت خوبی برخوردار هستیم و از این جهت بر خود می‌بالیم.

او افزود: به محض قبول مسوولیت در شرکت ملی فولاد ایران، واحد جدیدی با عنوان “مدیریت توانمندسازی داخلی و بومی‌سازی” ایجاد کردیم که این واحد هم بسیار فعال است.

وی با اعلام این‌که بومی‌سازی واحد ریخته‌گری مهم‌ترین برنامه در این بخش است افزود: ما اساسا به‌دنبال ساخت قطعاتی بودیم که تا پیش از این از خارج تامین می‌شده و در دوره تحریم‌ها با مشکل مواجه شدیم، مثلا در فولاد قائنات تجهیزاتی را که قرار بود توسط اروپاییان تامین شود را بومی‌سازی کردیم که اگر این مهم تحقق نمی‌یافت، عملا امکان راه‌اندازی مجتمع میسر نمی‌شد.

مدیرعامل شرکت ملی فولاد ایران ضمن تاکید بر جانمایی دقیق واحدهای فولادی بر لزوم دقت در این زمینه تاکید کرد و با اعلام این مطلب که امروز کسی نیست که نداند جانمایی طرح‌های هفت‌گانه مناسب نیست، گفت: فراموش نکنیم که تولید فولاد در ذات خود توسعه به همراه دارد و به همین جهت است که در جانمایی ۷ طرح فولادی کفه محرومیت‌زدایی بر موضوع اقتصادی سنگینی کرده است. فولاد صنعتی است که نیاز به آب فراوان دارد و باید فولادی‌های کامرشیال ترجیحا در کنار آب‌های آزاد و فولادی‌های با کیفیت بالا در داخل کشور تولید شوند اما موضوعی که نباید از آن غافل بود، بحث محرومیت‌زدایی است که در طرح‌های هفت‌گانه بر آن تاکید شده است.

وی افزود: اگر از بعد محرومیت‌زدایی به قضیه بنگریم، طرح‌های هفت‌گانه فولادی در بهترین مناطق هستند زیرا همه مردم ایران باید از ثروت عمومی بهره‌مند شوند.

نادری از ایجاد تدابیری با هدف ایجاد توجیه اقتصادی برای طرح‌های فولادی سخن گفت و افزود: برای حل مشکل فاصله واحدها با مراکز تولید مواداولیه نیز مقرر شده که برخی واحدها با استفاده از توان خود اقدام به تولید فولادهایی با ارزش‌افزوده بالاتر کنند تا حاشیه سوددهی آنها نیز به شکل منطقی به خود گیرد، مثلا در فولادهای میانه و قائنات، طرح گوگردزدایی و تولید فولادهای آلیاژی نیز دیده شده است، ضمن آن‌که برخی از تکنولوژی‌هایی را که تا حدودی قدیمی شده بود، توانسته‌ایم به‌روز کنیم.

تلاش برای اجرای طرح ۱۰میلیون تنی فولاد مکران

مدیرعامل شرکت ملی فولاد ایران هم‌چنین از تلاش شرکت‌ برای اجرای طرح ۱۰ میلیون تنی فولاد در مکران چابهار خبر داد و تصریح کرد که هم اینک در حال آماده کردن زیرساخت‌ها و تامین منابع مالی آن هستیم.

او با اشاره به این‌که در حال حاضر بازار خوبی برای فولاد ایجاد شده و با سرعت قابل قبولی در حال انجام است، گفت: امروز با توجه به بازارهای خوب در عرصه جهانی یک فرصت طلایی برای کشور ایجاد شده که هدیه ناخواسته دشمنان به ما بوده است.

وی گفت: هر صنعتی که بر اساس نهادهای داخلی شکل گرفته باشد، می‌تواند بهترین صادرات را به خود اختصاص دهد.

اجرای طرح جامع، سود زنجیره را منطقی می‌کند

نادری در ادامه موضوع قیمت‌گذاری زنجیره فولاد را یادآور شد و گفت: بهترین مدل قیمت‌گذاری آن است که بر اساس میزان سرمایه‌گذاری باشد، نه این‌که بخشی که نسبت به بخش دیگری دارای سرمایه‌گذاری اندکی در زنجیره است، انتظار سود برابر داشته باشد.

او باز هم سرمایه‌گذاری و یا عدم سرمایه‌گذاری در واحدهایی مانند کنسانتره، گندله، اسفنجی و شمش را نیازمند پیروی از یک اصول حرفه‌ای و یک طرح جامع دانست تا از سردرگمی سرمایه‌گذاران و غیرعادلانه بودن سود بکاهد.

فولاد قائنات در آستانه راه‌اندازی

مدیرعامل شرکت ملی فولاد ایران در پایان از راه‌اندازی واحد احیای فولاد قائنات در دهه فجر امسال و راه‌اندازی فولادسازی آن در اواخر سال آینده خبر داد و گفت: این مجتمع که پس از ۱۲ سال به سرانجام می‌رسد، نتیجه تلاش متخصصان، بومی‌سازی، اتحاد و کمک نهادها و مسوولان منطقه خراسان‌جنوبی بوده است که در مرحله اول برای بالغ‌بر یک هزار نفر ایجاد شغل خواهد کرد.