گروه رسانه‌ای پردازش – بر اساس داده‌های سرویس گمرک دولتی، صنعت معدن اوکراین در بازه ژانویه تا مه ۲۰۲۵، میزان ۱۳/۵۴ میلیون تن سنگ‌آهن صادر کرده که نسبت به مدت مشابه در سال ۲۰۲۴ کاهش ۱۲/۸ درصدی داشته است.

❗️چین، طبق روال گذشته، همچنان بزرگ‌ترین واردکننده سنگ‌آهن اوکراین باقی مانده است.

در این دوره، ۷/۰۶ میلیون تن سنگ‌آهن به چین صادر شده که ۴/۳ درصد کمتر از مدت مشابه سال گذشته است. همچنین ۱/۹۹ میلیون تن به اسلواکی (کاهش ۸/۸ درصدی) و ۱/۹۳ میلیون تن به لهستان (کاهش ۵/۶ درصدی) صادر شده است.

در ماه مه، اوکراین ۲/۳۹ میلیون تن سنگ‌آهن صادر کرد که نسبت به ماه قبل ۹/۷ درصد و نسبت به مه ۲۰۲۴، میزان ۲۳/۴ درصد کاهش داشته است.

این روند نزولی در مقایسه سالانه چهار ماه متوالی و در مقایسه ماهانه دو ماه پیاپی ادامه داشته است. در همین ماه، ۱/۰۵ میلیون تن سنگ‌آهن به چین ارسال شد (کاهش ۲۷ درصدی ماهانه و ۱۵/۶ درصدی سالانه)، ۴۲۶/۶۱ هزار تن به اسلواکی (افزایش ۵/۳ درصدی ماهانه و ۲۵/۳ درصدی سالانه) و ۳۸۷/۴ هزار تن به لهستان (افزایش ۰/۹ درصدی ماهانه و کاهش ۲۹/۸ درصدی سالانه).

درآمد حاصل از صادرات منابع معدنی در ماه مه ۱۸۰/۹ میلیون دلار بود که نسبت به ماه قبل ۱۱/۸ درصد و نسبت به سال گذشته ۲۴/۲ درصد کاهش نشان می‌دهد. مجموع درآمد صادراتی این بخش در پنج ماه نخست سال ۲۰۲۵ نیز به ۱/۰۷ میلیارد دلار رسید که کاهشی ۲۱/۵ درصدی نسبت به سال گذشته دارد.

تا تاریخ ۲۰ ژوئن ۲۰۲۵، قیمت قراردادهای آتی سنگ‌آهن برای ماه سپتامبر در بورس‌کالای دالیان (DCE) نسبت به هفته قبل ۰/۲ درصد کاهش یافته و به ۹۷/۹ دلار در هر تن رسیده است.

در همین حال، میزان پیشنهادهای فروش نسبت به پایان ماه مه ۰/۲ درصد افزایش داشته که نشان‌دهنده ثبات نسبی بازار است. اما قراردادهای جولای در بورس سنگاپور با فشار بیشتری مواجه شدند و ۱/۱ درصد نسبت به هفته قبل و ۲/۸ درصد از ابتدای ماه کاهش یافته‌اند و به ۹۳/۶ دلار در هر تن رسیدند؛ که پایین‌ترین سطح از آوریل تاکنون است.

این روند در صادرات و قیمت سنگ‌آهن نشان می‌دهد که صنعت معدن اوکراین تحت فشار مضاعف قرار دارد؛ هم از سمت بازارهای جهانی و هم از چالش‌های اقتصادی و اداری داخلی. کاهش تقاضا از سوی شرکای تجاری کلیدی، نوسان قیمت مواد خام، هزینه‌های بالای لجستیکی و اختلالات مالیاتی، عملکرد شرکت‌هایی را که به‌طور سنتی سهم قابل توجهی در تأمین ارز کشور دارند، مختل کرده است.

یکی از مشکلات اساسی، عدم بازپرداخت مالیات بر ارزش‌افزوده (VAT) محصولات صادراتی است که تأثیر منفی قابل‌توجهی بر این صنعت داشته است. شرکت Ferrexpo از ماه مه سال جاری دو خط تولید گندله خود را به دلیل بدهی دولت در پرداخت مالیات بر ارزش افزوده به مبلغ بیش از ۲۵ میلیون دلار، متوقف کرده است.

الکساندر کالنکوف، رئیس اتحادیه متالورژی اوکراین (Ukrmetprom) در این خصوص گفت: ما با دشمن خارجی مواجه‌ایم و حالا بیش از هر زمان دیگر به اتحاد برای پیروزی و آینده نیاز داریم. عدم بازپرداخت VAT به Ferrexpo منجر به کاهش تولید، کاهش بارگیری از طریق خطوط ریلی و بنادر، افت درآمد صادراتی، کاهش سرمایه‌گذاری در اقتصاد و در نهایت کاهش تولید ناخالص داخلی کشور می‌شود.

در شرایط جنگی و وضعیت دشوار اقتصادی خارجی، حمایت دولت از صنایع راهبردی مانند سنگ‌آهن باید در اولویت قرار گیرد؛ در غیر این صورت، کشور با خطر از دست دادن یکی از منابع اصلی ارز خارجی و ثبات پول ملی مواجه خواهد شد.

طبق گزارش پیشین مرکز GMK، اوکراین در سال ۲۰۲۴ با افزایش ۸۹/۹ درصدی نسبت به سال ۲۰۲۳، در مجموع ۳۳/۶۹۹ میلیون تن سنگ‌آهن صادر کرده بود. این افزایش عمدتا به دلیل بازگشایی دالان دریایی از ماه اوت ۲۰۲۳ صورت گرفت. درآمد حاصل از صادرات سنگ‌آهن در سال ۲۰۲۴ نیز ۲/۸ میلیارد دلار بود که ۵۸/۷ درصد رشد سالانه نشان می‌داد.