گزارش اختصاصی گروه رسانه‌ای پردازش- تحلیل سناریوها برای نیمه دوم سال ۲۰۲۶ شورای مواد معدنی آفریقای جنوبی تأکید کرده است که تحقق پیش‌بینی فروش ۹۹۵.۵ میلیارد راندی در سال ۲۰۲۶ قطعی نیست و به عوامل مختلفی بستگی دارد. مهم‌ترین ریسک‌های پیش‌رو، تنش‌های ژئوپلیتیکی در خاورمیانه و افزایش هزینه‌های سوخت هستند.
سناریوی اول: تداوم روند فعلی (سناریوی پایه)
در این سناریو، قیمت‌های فعلی مواد معدنی حفظ می‌شوند، عملکرد شبکه حمل‌ونقل ریلی و بندری «ترنس‌نت» در سطح فعلی باقی می‌ماند و بحران‌های ژئوپلیتیکی تشدید نمی‌شوند. در چنین شرایطی، دستیابی به هدف فروش ۹۹۵.۵ میلیارد راندی کاملا امکان‌پذیر خواهد بود و درآمدهای مالیاتی دولت از بخش معدن نیز نسبت به سال ۲۰۲۵ رشد قابل توجهی خواهد داشت.
سناریوی دوم: سناریوی خوش‌بینانه
در این حالت: قیمت فلزات گروه پلاتین با رشد اقتصاد هیدروژنی بیش از پیش افزایش می‌یابد. قیمت طلا بالاتر از چهار هزار دلار در هر اونس باقی می‌ماند. سرمایه‌گذاری‌های انجام‌شده در زیرساخت‌های ریلی به افزایش ظرفیت حمل مواد معدنی منجر می‌شود. سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی بیشتری وارد بخش معدن می‌شود. در نتیجه، فروش مواد معدنی آفریقای جنوبی ممکن است برای نخستین بار در تاریخ از یک تریلیون راند فراتر رود.
سناریوی سوم: سناریوی بدبینانه
در این سناریو: تنش‌های خاورمیانه به بحران گسترده‌تری در بازار انرژی تبدیل می‌شود. قیمت نفت به‌شدت افزایش می‌یابد. هزینه سوخت و عملیات معدنی بالا می‌رود. تقاضای جهانی برای مواد معدنی کاهش پیدا می‌کند. در این شرایط، فروش سالانه احتمالا کمتر از رقم پیش‌بینی‌شده خواهد بود. البته طلا و فلزات گروه پلاتین مقاومت بیشتری نشان خواهند داد، اما بازار کروم و زغال‌سنگ تحت فشار قرار می‌گیرند.
شاخص‌هایی که باید در نیمه دوم ۲۰۲۶ زیر نظر گرفته شوند
تحلیلگران برای ارزیابی وضعیت آینده صنعت معدن آفریقای جنوبی، چند شاخص کلیدی را مهم می‌دانند:
-آمار ماهانه تولید معدنی آفریقای جنوبی در ماه‌های مه و ژوئن
-روند قیمت جهانی پلاتین، پالادیوم و رودیوم
-عملکرد قیمت طلا در ارتباط با سیاست‌های پولی آمریکا و ارزش دلار
– میزان حمل زغال‌سنگ و کروم توسط شبکه ریلی ترنس‌نت به بنادر ریچاردز بی و سالدانیا
-گزارش‌های درآمد صادرات مواد معدنی بانک مرکزی آفریقای جنوبی
-هرگونه اصلاح قوانین مرتبط با حقوق معدنی، مجوزهای زیست‌محیطی و الزامات فرآوری مواد معدنی
علاوه بر این، افزایش تقاضا برای مواد معدنی حیاتی در نتیجه گذار جهانی به انرژی‌های پاک، همچنان چشم‌انداز میان‌مدت فلزات گروه پلاتین و کروم را تحت تاثیر قرار خواهد داد.
پرسش‌های متداول درباره عملکرد بخش معدن آفریقای جنوبی در سال ۲۰۲۶
چه عواملی باعث جهش فروش مواد معدنی در سال ۲۰۲۶ شدند؟ رشد فروش عمدتا ناشی از افزایش قابل توجه درآمد حاصل از چهار گروه کالایی اصلی بود:
فلزات گروه پلاتین (رشد ۱۱۳/۵ درصدی)
طلا (رشد ۵۱/۷ درصدی)
سنگ کروم (رشد ۳۸/۶ درصدی)
زغال‌سنگ
این رشد تنها حاصل افزایش قیمت‌ها نبود، بلکه افزایش حجم تولید نیز نقش مهمی در آن داشت.
چرا فلزات گروه پلاتین بیشترین سهم را در رشد درآمدها داشتند؟
زیرا آفریقای جنوبی حدود ۷۵ درصد ذخایر پلاتین جهان را در اختیار دارد و بزرگ‌ترین تولیدکننده این فلزات محسوب می‌شود. بنابراین هر افزایش در قیمت جهانی پلاتین و پالادیوم تاثیر بسیار بزرگی بر درآمدهای معدنی این کشور می‌گذارد. چه عواملی می‌توانند مانع تحقق پیش‌بینی فروش ۹۹۵/۵ میلیارد راندی شوند؟
دو عامل اصلی عبارت‌اند از: تشدید درگیری‌ها و تنش‌های ژئوپلیتیکی در خاورمیانه
تداوم یا افزایش هزینه‌های بالای سوخت این عوامل می‌توانند هم سودآوری معادن را کاهش دهند و هم تقاضای جهانی برای مواد معدنی را تضعیف کنند.
صنعت معدن چگونه به درآمدهای دولت آفریقای جنوبی کمک می‌کند؟
بخش معدن از طریق چند مسیر به اقتصاد و دولت کمک می‌کند: پرداخت مالیات بر درآمد شرکت‌ها، پرداخت حقوق دولتی و بهره مالکانه معادن، مالیات بر حقوق کارکنان، ایجاد اشتغال و رونق اقتصادی در زنجیره تأمین.
جمع‌بندی نهایی
عملکرد صنعت معدن آفریقای جنوبی در سال ۲۰۲۶ نشان می‌دهد که این کشور از ترکیب کم‌سابقه‌ای از رشد تولید، افزایش قیمت مواد معدنی و بهبود شرایط عملیاتی بهره‌مند شده است. فلزات گروه پلاتین، طلا، کروم و زغال‌سنگ موتور محرک این رشد بوده‌اند. با این حال، تداوم این روند به ثبات اقتصاد جهانی، وضعیت بازار انرژی، تحولات ژئوپلیتیکی و اجرای اصلاحات ساختاری در بخش معدن وابسته خواهد بود. اگر شرایط مساعد باقی بماند، سال ۲۰۲۶ می‌تواند یکی از موفق‌ترین سال‌های تاریخ معدنکاری آفریقای جنوبی باشد.