ژاپنى ها سرباره حاصل از ۹۶ میلیون تن فولاد خام را چگونه مدیریت مى کنند

تولید سرباره کوره‌بلند

درسال ۲۰۲۱، میزان تولید سرباره کوره‌بلند، کنورتور اکسیژنی و کوره قوس‌الکتریکی کشور ژاپن به ترتیب ۲۱/۸۱۵، ۱۰/۰۷۶ و ۲/۸۰۷ میلیون‌تن به ثبت رسیده است. درجدول (۱) روند تولید سرباره کوره‌بلند ژاپن نشان داده شده است. شکل (۴) نشانگر روند تولید ویژه سرباره کوره‌بلندهای کشور ژاپن است.

استفاده از کک و پودر زغال‌های با خاکستر کم، پلت سنگ‌آهن در شارژ کوره‌بلند، دلایل اصلی پایین بودن نرخ تولید ویژه سرباره است. ترکیب شیمیایی سرباره کوره‌بلند، نزدیک به ترکیب شیمیایی سیمان است لذا برای استفاده در تولید سیمان مناسب است. درجه قلیایی(CaO/SiO2) سرباره کوره‌بلند نزدیک به یک است.

در شکل (۵) جایگاه ترکیب سرباره کوره‌بلند در سیستم تعادلی سه‌تایی مشاهده می‌گردد. سرباره کوره‌بلند جهت استفاده در تولید سیمان، گرانوله (سنگ‌آهن دانه‌بندی شده) می‌شود. به‌کارگیری یک تن سرباره گرانوله شده کوره‌بلند در صنایع سیمان از انتشار ۰/۷۵ تن گاز CO2  جلوگیری می‌کند.

در سال پیش، ۸۵/۷ درصد (معادل ۱۸/۶۵۲ میلیون‌تن) سرباره کوره‌بلند تولیدی در کشور مذکور گرانوله شده است. سهم مصرف سرباره گرانوله شده، در صنایع تولید سیمان ۸۰/۷ درصد بوده است. به‌طور مثال شرکت آرسلورمیتال در سال گذشته، ۹/۲ میلیون‌تن سرباره کوره‌بلند به صنایع سیمان فروخته است که از انتشار ۷ میلیون‌تن گاز CO_۲ جلوگیری کرده است. در واقع به ازای هر تن سرباره کوره‌بلند گرانوله شده در صنایع سیمان، از انتشار نزدیک به ۷۶۰ کیلوگرم گاز CO2 جلوگیری شده است.

شایان ذکر است، میزان تولید سرباره کوره‌بلند شرکت NSSMC ژاپن ۱۱/۷۸ میلیون‌تن بوده است که ۱۰۰ درصد آن گرانوله شده است. درشکل (۶) روند درصد گرانوله شده سرباره کوره‌بلند کشور ژاپن به نمایش گذاشته شده است. ضمناً سرباره کوره‌بلند در بتن‌سازی، راهسازی، مهندسی سیویل و مواد اصلاح‌کننده خاک، مورد استفاده قرار می‌گیرد.

 در شکل(۷) زمینه‌های کاربرد سرباره کوره‌بلند در ژاپن در سال ۲۰۲۱، مشاهده می‌گردد. در شکل (۸) نیز روند تولید، مصرف و فروش بیرونی سرباره کوره‌بلند ژاپن دیده می‌شود. شایان ذکر است، مقداری از سرباره کوره‌بلند در هوا خنک می‌شود که در  تولید عایق‌های صوتی و حرارتی کاربرد دارد. در سال گذشته در ژاپن ۳/۱۵۵ میلیون‌تن (معادل ۱۴/۴۶ درصد کل سرباره تولیدی) سرباره کوره‌بلند در هوا خنک شده است. در جدول (۲) روند تولید سرباره کوره‌بلند خنک شده در هوا در کشور ژاپن مشاهده می‌شود.