EPDM یا اتیلن- پروپیلن- دی- ان- مونومر نوعی لاستیک مصنوعی با دوام، انعطافپذیر و مقاوم در برابر اشعه ماوراء بنفش، اُزون، پیری (Aging)، هوا، اسیدها و بسیاری از مواد شیمیایی دیگر بوده که در اوایل دهه ۱۹۶۰ ساخته شده است. همچنین یکی از مقاومترین مواد لاستیکی در برابر آب میباشد. این ویژگی، آن را به یک انتخاب بسیار رایج برای بسیاری از کاربردهای مختلف در فضای باز تبدیل میکند. علاوه بر این، برخلاف بسیاری از انواع دیگر لاستیکها، شکوفه نمیدهد. به این معنی که رنگ آن در هنگام قرار گرفتن در معرض عناصر محو نمیشود. از طرفی، محدوده عملیاتی دمایی بسیار گستردهای از دماهای پایین، ۶۰ درجه فارنهایت (۵۱- درجه سانتیگراد) تا ۳۵۰ درجه فارنهایت ( ۱۷۷ درجه سانتیگراد) را دارد، که برخلاف بسیاری از پلیمرهای دیگر، میتواند در معرض طیف وسیعی از چرخه دمایی قرار گیرد و تجزیه نشود. با توجه به توضیحات فوق، مزایای برتر لاستیک EPDM به صورت زیر است:
پیچههای مسی درون کابل آبگرد به دلیل وجود میدان مغناطیسی، تحت فشار مکانیکی مداوم قرار دارند. بنابراین جهت جلوگیری از سایش ایجاد شده به دلیل تنش مکانیکی بین پیچهها، نیمی از تعداد آنها توسط غلاف از جنس EPDM پوشانده میشوند. همچنین این غلافها جهت خنکنمودن پیچهها توسط آب، با پانچ و پرس در مقاطع مختلف سوراخکاری میشوند.
یک معیار حیاتی برای طول عمر کابلهای آبگرد، کیفیت شیلنگ محافظ بیرونی است. بنابراین شرکت صنعتی دفتر کل کالا تنها از لولههای ( Tubes) عایق الکتریکی استاندارد با کیفیت بالا، آزمایششده با پوشش ضدشعله و خودخاموششونده استفاده میکند. این شیلنگ چند لایه با پوشش بیرونی مقاوم در برابر سایش، برای کنترل سایش و ساییدگی به طرحی به نام چراغ راهنمایی ( Traffic Light Effect) مجهز شده است. این طرح، نوعی سیستم هشدار اولیه برای کنترل چشمی ساییدگی پوشش شیلنگ میباشد. با توجه به شکل زیر، لایه بیرونی به رنگ سیاه که در برابر ساییدگی مقاومت بسیار بالایی دارد. اگر بر اثر کارکرد و شرایط محیطی، لایه بیرونی دچار آسیب شود، لایه سبز رنگ قابل مشاهده میشود. در این وضعیت هنوز شیلنگ در وضعیت خوبی قرار دارد و نیازی به تعویض آن نیست. اما، زمانی که لایه قرمز رنگ قابل مشاهده شود، شیلنگ بایستی جایگزین گردد. قسمتهای دیگر شیلنگ بیرونی شامل لایه سفید رنگ از جنس الیاف جهت تحمل فشار و لایه داخلی مشکی رنگ است. مزیت این روش، قابلیت کنترل ساده توسط اپراتور است. در این نوع شیلنگ نیز مانند شیلنگ درونی، از سیم درون ساختار شیلنگ استفاده نمیشود.
گیره نواری یک اصطلاح عمومی برای یک وسیله نگهدارنده است که معمولاً از یک تسمه فلزی، پارچهای و یا پلاستیکی تشکیل شده است که بهصورت حلقه شکل میگیرد. این وسیله دارای یک مکانیزم تنظیم قطر در نتیجه اعمال نیروی فشردگی بر روی جسمی درون حلقه میباشد. IT Band و IT Clamp بهطور خاص برای کابلهای خنکشونده با آب در کورهها ساخته شده و از جنس استیل ضدزنگ و غیرمغناطیس میباشد. در نتیجه، اثر الکترومغناطیس که باعث گرم شدن تسمه و متعاقباً ذوب شدن تسمه و آسیب به شیلنگ میشود، در این نوع از تسمه از بین میرود.
بامپر یا ضربهگیر یک لاستیک مقاوم در برابر سایش برای عمر طولانیتر کابل است که برای حداکثر انعطافپذیری و ضدسایش نمودن کابلهای آبگرد در زمان برخورد کابلهای مجاور به هم، بر روی روکش بیرونی کابل نصب میشود. بامپرها از نظر نحوه نصب به دو مدل ثابت (Fixed) و متحرک ( Moveable) تقسیم میشوند. بامپرهای ثابت بر روی روکش بیرونی کابل و با توجه به نوع سفارش و طول کابل، در فواصل مشخصی از آن نصب شده و توسط نوارهای IT Band & Clamp بر روش روکش بیرونی کابل محکم بسته میشوند. با این وجود، بامپرهای متحرک قابلیت حرکت داشته و در زمان حرکت آرم در طول کابل جابهجا میشوند. لذا، با توجه به اینکه بحرانیترین نقطه سایش کابلها به یکدیگر، پایینترین نقطه در محل خم کابل است، با حرکت آرم، بامپرها نیز جابهجا شده و به پایینترین نقطه میرسند. بدین ترتیب همواره حفاظت کامل انجام میشود. این نوع از بامپرها بر خلاف نوع ثابت آن در طول مشخصی از کابل ( حدود یک چهارم) نصب میگردند.
کابلها و شیلنگها (شیلنگهای هیدرولیک و شیلنگ آب خنککننده) مورد استفاده در کورههای بلند، کورههای قوسالکتریکی، کورههای القایی یا سایر تجهیزات ماشینآلات سنگین میتوانند در برابر تشعشعات حرارتی شدید، جرقهها یا حتی پاشش فلز مذاب قرار گیرند. بنابراین، با توجه به نقش مهمی که در عملیات تولید ایفا میکنند، موضوع حفاظت آنها از اهمیت بالایی برخوردار است. هدف از حفاظت آن قطعات مهم نه تنها به دلیل کاهش زمان خرابی و کارآمد کردن فرآیند تولید و در عین صرفهجویی در هزینهها است، بلکه و مهمتر از آن ایجاد ایمنی در یک محیط خطرناک است. ترکیدن کابلها و شیلنگها میتوانند خطر بالا و اثر شلاقی قوی ایجاد کنند. همچنین مایعات میتوانند راه را برای پاشش بیشتر مذاب فراهم کنند.
کابل آبگرد تولید شده در شرکت صنعتی دفتر کل کالا، علیرغم ویژگی ضد حرارت و حریق بودن، بنابر نیاز و درخواست خریدار میتواند توسط روکش محافظ حرارتی و پاشش در هر دو طرف و یا تنها در طرف کوره تجهیز گردد. این روکش از جنس سیلیکون ساخته شده تا علاوه بر تحمل حرارتی بالا، شوک حرارتی را نیز تاب آورد. به منظور ارتقای کیفی روکش ساخته شده و افزایش توان حرارتی، انسجام و پایداری مولکولی سیلیکون، رشتههای تنیده فایبرگلاس، نیز به روکش اضافه میگردد.
پوشش محافظ حرارت و آتش |
از دیگر پارامترهایی که در طراحی کابلهای آبگرد و در حالت کلی تمامی کابلهای قدرت از اهمیت بالایی برخوردار هستند، شعاع مجاز خمش کابل و GMR میباشد که در ادامه توضیح داده شده است.
در یک خط انتقال یا کابل قدرت، چهار کمیت مقاومت، اندوکتانس، ظرفیت خازنی و کندوکتانس، روی کارکرد کامل آن به عنوان بخشی از سیستم قدرت اثر میگذارند. بنابراین، شناخت از این کمیتها جهت محاسبه پارامترهایی مانند افت ولتاژ، نشتی جریان در مقرهها و عایق کابلها، ظرفیت خازنی و… از اهمیت خاصی برخوردار است. پارامتر GMR یا شعاع متوسط هندسی یک معیار درست و تعریف ساده جهت محاسبه پارامترهای فوق در یک هادی گروهی یا مرکب است. این پارامتر از محاسبه فاصله هندسی تمامی رشتههای حاضر در بافته یا پیچه مسی نسبت به هم بدست میآید.
شعاع خمش، کوچکترین خمش ممکن را بیان میکند که با آن میتوان کابل را بدون آسیب رساندن یا کوتاه شدن طول عمر آن خم کرد. هرچه شعاع خمش کوچکتر باشد، میتوان خمهای کوتاهتری ایجاد کرد. شعاع خمش معمولاً بصورت مضربی از قطر خارجی کابل بیان میشود. به عنوان مثال ۱۰*D یا ۱۲*D. که در آن D قطر خارجی کابل است. گاهی اوقات این پارامتر بهطور خاص برای یک کابل خاص محاسبه میشود و سپس به عنوان مقدار برحسب میلیمتر بیان میشود. این پارامتر با توجه به نوع کابل و مقطع آن متفاوت است و در برگه اطلاعات فنی آن ذکر شده است. شعاع خمش همیشه در دمای حدود ۲۰ درجه سانتیگراد اعمال و در انحنای داخلی کابل اندازهگیری میشود.
جهت محاسبه ضریب پیچش بافته مسی، ابتدا پارامتر طول تاب یا گام ( Lay) معرفی میگردد. فاصله محوری یک دور کامل چرخش مارپیچی یک رشته سیم کشیده شده در هادی یا یک رشته کابل در طول مجموعه کابل را طول تاب یا گام میگویند. همانطور که در شکل زیر مشخص است LAY یا تاب، فاصله طولی پیچش یک مفتول در استرند است. طول پیچش استرند به دور هسته یا لایه زیرین را نیز LAY مینامند. در این شکل بافته مسی با ۶ استرند مشاهده میشود. از محلی که در سمت چپ تصویر به عنوان شماره ۱ دیده می شود اولین استرند را نشانهگذاری کرده و ۵ استرند را شمرده تا
مجدداً به همان استرند اول برسیم، این طول را LAY یا گام مینامیم.
طول پیچش ( گام ) Lay Length |
فاصله یک پیچش کامل با ساختار محکم منجر به ایجاد حلقههای کوچکتر و اتصال شار ac به هم شده و در نتیجه جریانهای گردابی و تلفات ac را کاهش میدهد. از طرف دیگر، گام کوتاهتر باعث طول بیشتر هر رشته به دلیل مسیر پیچشی که باید طی کند میشود و این امر منجر به افزایش سایر انواع تلفات گردابی و مقاومت ac بزرگتر میشود. در نتیجه و برای فائق آمدن به تمامی محدودیتهای فوق، این ضرایب بایستی بهینه گردند.
تستهای کارخانهای کابل آبگرد:
شرکت صنعتی دفتر کل کالا در راستای حصول اطمینان از روش طراحی و ساخت کابلهای آبگرد تولید شده، آزمایشهای مختلفی را بر روی کابلهای تولیدی خود انجام میدهد، از جمله:
آزمایش هیدرواستاتیک شیلنگ فرآیندی است که در آن یک شیلنگ با استفاده از جریان آب تا یک فشار مشخص تحت فشار هیدرواستاتیکی قرار داده میشود. این فرآیند به مدت مشخصی و به منظور آزمایش استحکام و نشتی شیلنگ انجام میگیرد. در نتیجه، آزمایش هیدرواستاتیک شیلنگ راهی برای اطمینان از این است که یک شیلنگ قابلیت تحمل فشاری را که برای آن تعیین شده دارد.
به عبارت سادهتر، آزمایش فشار هیدرواستاتیک شیلنگ شامل پرکردن یک شلنگ با آب و رساندن آن به فشار آزمایشی از پیش تعیین شده، معمولاً ۵/۱ برابر حداکثر فشار کاری و نگهداشتن آن برای مدت زمان معینی در فشار مذکور است. در این حالت، شیلنگ نظارت و بازرسی میشود تا از استحکام شیلنگ و عدمنشتی آن اطمینان حاصل شود.
پس از تولید کابل، جهت اطمینان از مونتاژ صحیح و همچنین محاسبات دقیق منطبق بر درخواست اولیه، بازرسی چشمی و اندازهگیریهای نهایی در کارگاه ساخت انجام میشود.
پس از تولید هر قطعه مصرفی در کابل مانند کلگیها، نیپلها و… کنترلهای ابعادی نسبت به نقشههای ساخت انجام میشود که گزارشات آن نیز قابل ارایه به مشتری است.