ارتقاء فناوری و ظرفیت تولید جاذب های سولفورزدایی توسط «شرکت گسترش فناوری خوارزمی»

در صنایع فولاد، پالایش و پتروشیمی

«سولفورزدایی الزامی برای افزایش تولید»

ماهنامه پردازش- شرکت گسترش فناوری خوارزمی به عنوان یکی از شرکت‌های دانش‌بنیان پیشگام در زمینه بومی‌سازی و تولید کاتالیست‌های مصرفی صنایع گوناگون از جمله صنایع فولاد شناخته می‌شود. این شرکت در راستای تکمیل زنجیره کاتالیست‌های واحدهای احیاء مستقیم، بیش از ۵ سال است که اقدام به تولید جاذب‌های سولفورزدایی اکسید روی و اکسید مس نموده است. تاکید ویژه خوارزمی بر «دانش‌بنیان» بودن خود در طی این سال‌ها، بهبود مداوم محصولات و تسلط بر مسائل عملیاتی و بهره‌برداری واحدها و راهکارهای مربوطه را برای این مجموعه به ارمغان آورده است.

چرا «سولفورزدایی»؟

معادن آهن کشور چند سالی است که با عبور از لایه‌های اکسیدی موجود در سطح، به لایه سولفیدی رسیده‌اند. از سوی دیگر کمبود ظرفیت گندله‌سازی کشور در قیاس با میزان تقاضای گندله، منجر به افت کیفیت گندله مورد استفاده در مدول‌های احیاء مستقیم کشور شده است. در واقع عدم زمان‌دهی کافی برای پخت گندله باعث شده تا علاوه بر افزایش درصد FeO که باید کمتر از ۸/۰ درصد باشد، سولفور گندله (به صورت سولفید آهن) نیز به‌طور کامل از گندله حذف نشده و با ورود گندله حاوی ترکیبات سولفور به سیستم احیاء مستقیم، این سولفور در واکنش با گاز هیدروژن تبدیل به گاز H_۲S شده و از طریق گاز پروسس در چرخش و پس از اختلاط با گاز طبیعی، وارد لوله های ریفرمر بارگذاری شده با کاتالیست‌های حاوی فلز فعال نیکل شده و باعث مسمومیت قابل توجه نیکل می‌شود. مسمومیت کاتالیست منجر به مختل شدن فرآیند، کاهش ریت تولید، تخریب کاتالیست و تخریب تیوب ریفرمر خواهد شد. با توجه به محدودیت‌های موجود برای تامین کاتالیست و به‌خصوص تیوب ریفرمر و هم‌چنین تحمیل ضررهای هنگفت ناشی از کاهش نرخ تولید بایستی حتی‌الامکان از ورود گاز H_۲S بیش از حد مجاز به درون ریفرمر ممانعت به عمل آورد.

جاذب‌های ZnO با توجه به اینکه سولفید فلز روی نسبت به اکسید آن پایدارتر است، امکان حذف H_۲S از جریان گازی را دارند. در واقع طی یک واکنش شیمیایی، سولفور با جاذب واکنش داده و ZnO به ZnS تبدیل خواهد شد. با توجه به قیمت مناسب این ماده در مقایسه با سایر جاذب‌های سولفورزدایی (به‌طور مثال زئولیت) و امکان بازیافت ZnS پس از بهره‌برداری، این جاذب به عنوان اصلی‌ترین محصول جهت سولفورزدایی از جریان گاز مورد استفاده قرار می‌گیرد.

در بسیاری از فرآیندهای شیمیایی امکان مسمومیت ناشی از سولفور برای کاتالیست‌های جریان پایین‌دستی حتی در مقادیر بسیار ناچیز وجود دارد. لذا استفاده از جاذب‌های سولفورزدایی برای حذف همچین آلودگی‌هایی در فرآیند اکیداً توصیه می‌شود. جاذب‌های اکسید روی بهبود یافته با اکسید مس، توانایی حذف مواد سمی همچون هیدروژن سولفید تا زیر ppb 10 را دارد.

در بسیاری از واحدهای پالایشگاهی و پتروشیمی از مخازن سولفورزدایی به منظور افزایش طول عمر کاتالیست‌های جریان پایین‌دستی استفاده می‌شود، مخصوصا کاتالیست‌های پیش‌ریفرمینگ که حاوی درصد بسیار بالایی از نیکل بوده و اهمیت این موضوع دوچندان خواهد شد. SR-T-PZO-01 جاذب اکسید روی بهبود یافته با اکسید مس حاوی ۴۲% اکسید مس می‌تواند در هر دو مخازن سولفورزدایی و یا در قسمت پایینی مخزن دوم برای حذف کامل هیدروژن سولفید تا زیر ppbv 1/0 مورد استفاده قرار بگیرد.

شرکت گسترش فناوری خوارزمی با تولید جاذب‌های سولفورزدایی از سال ۹۴ به عنوان یکی از بزرگ‌ترین تولید‌کنندگان این جاذب‌ها در سطح کشور شناخته می‌شود. این جاذب‌ها که با استفاده از کوره‌های تصعیدی تولید می‌شوند دارای بالاترین خلوص ممکن بوده و به همین دلیل از لحاظ کیفیت، گوی سبقت را از رقبای داخلی و خارجی ربوده است.

ادامه این مطلب را می‌توانید در خبرهای بعدی ماهنامه تخصصی پردازش مطالعه نمایید.