گروه رسانه‌ای پردازش- معاون وزیر صمت و رییس هیات عامل ایمیدرو با تشریح چهارعامل اصلی، دلایل کاهش استفاده از زغال‌سنگ در تولید برق و صنایع را فشارهای اقلیمی، آلودگی هوا، رقابت انرژی‌های پاک و تغییر زیرساخت‌ها عنوان کرد.

محمدمسعود سمیعی‌نژاد، معاون وزیر صنعت، معدن و تجارت و رییس هیات عامل سازمان توسعه و نوسازی معادن و صنایع معدنی ایران (ایمیدرو)، در پاسخ به پرسشی درباره دلایل کاهش استفاده از زغال‌سنگ به‌عنوان سوخت مهم در تولید برق و تامین انرژی صنایع، اظهار کرد: در کشورهای صنعتی، زغال‌سنگ دیگر مانند گذشته سوخت اصلی محسوب نمی‌شود. این به معنای حذف کامل آن نیست، اما سهم آن در بخش برق و صنعت به‌صورت ساختاری کاهش یافته است.

وی افزود: این روند البته در کشورهای قاره آسیا صدق نمی‌کند؛ زیرا به دلیل منابع غنی زغال‌سنگ در این کشورها، عدم گذار گسترده به صنایع کم‌کربن و نبود پروتکل‌های سختگیرانه، مصرف زغال‌سنگ همچنان روندی صعودی دارد. با این حال، آژانس بین‌المللی انرژی اعلام کرده است که اقتصادهای پیشرفته به‌تدریج در حال کنار گذاشتن زغال‌سنگ در تولید برق هستند و با رشد سریع انرژی‌های تجدیدپذیر، سهم زغال‌سنگ در حال کاهش است.

سمیعی‌نژاد نخستین عامل این کاهش را فشارهای اقلیمی و الزامات سیاسی عنوان کرد و گفت: بر اساس تصریح آژانس بین‌المللی انرژی (IPCC)، برای محدود کردن گرمایش جهانی به دو درجه یا کمتر، باید مصرف زغال‌سنگ بدون فناوری جذب و ذخیره کربن به‌سرعت کاهش یابد، پروژه‌های جدید متوقف شوند و نیروگاه‌های موجود زودتر از مدار خارج شوند.

وی دومین عامل را آلودگی هوا و هزینه‌های سلامت دانست و اظهار داشت: سازمان بهداشت جهانی اعلام کرده است که سوختن سوخت‌های فسیلی از عوامل اصلی آلودگی هوا به‌شمار می‌رود و این آلودگی با بیماری‌های تنفسی، قلبی و مرگ‌ومیر زودرس ارتباط دارد.

رییس هیات عامل ایمیدرو سومین دلیل را مسائل اقتصادی و رقابت‌پذیری انرژی‌های جایگزین عنوان کرد و گفت: به گزارش بانک جهانی، انرژی‌های پاک در بسیاری از موارد می‌توانند برق ارزان‌تر و امن‌تری تامین کنند؛ هرچند هزینه اولیه بالای سرمایه‌گذاری ممکن است برخی کشورها را در چرخه سوخت‌های فسیلی نگه دارد. همچنین آژانس بین‌المللی انرژی گزارش داده است که سرمایه‌گذاری جهانی در حوزه برق و گذار انرژی نیازمند بیش از دو برابر سرمایه‌گذاری در نفت، گاز و زغال‌سنگ است.

وی تغییر زیرساخت‌ها و نیاز به شبکه‌های انعطاف‌پذیرتر را چهارمین عامل برشمرد و افزود: با افزایش سهم انرژی‌های تجدیدپذیر در تولید برق، سهم زغال‌سنگ در سبد انرژی جهانی کاهش می‌یابد.

سمیعی‌نژاد در پایان تاکید کرد: در بخش صنعت نیز زغال‌سنگ تنها در برخی کاربردها همچنان نقش دارد، اما روند کلی مصرف آن نزولی است. آژانس بین‌المللی انرژی اعلام کرده که زغال‌سنگ هنوز در برخی اقتصادهای آسیایی برای امنیت برق و فرآیندهای صنعتی اهمیت دارد، اما در اقتصادهای پیشرفته، تقاضای آن رو به کاهش است و حتی در بخش‌هایی مانند فولاد و سیمان، رشد مصرف آن ضعیف‌تر شده است.