تهیه و تنظیم از مهندس محمدرضا نیکوسخن، مدیرعامل شرکت ایتالیایی Connection Srl

گروه رسانه‌ای پردازش – در واپسین روز سال میلادی ۲۰۲۵ مشاهده می‌شود که سال گذشته در اروپا، سالی انتقالی برای صنعت فولاد بوده است. تقاضا همچنان ضعیف باقی مانده، مصرف درجا زده و کل زنجیره تامین رویکردی محتاطانه در پیش گرفته است. شرایط بازار نسبت به سال ۲۰۲۴ بهبود محسوسی نشان نداده و عدم‌قطعیت‌ها در حوزه هزینه‌های انرژی، ژئوپلیتیک و مقررات هم‌چنان ادامه داشته است.

در حوزه سیاست‌گذاری، سال ۲۰۲۵ شاهد بازگشت آشکار حمایت‌گرایی بود. ایالات متحده تعرفه واردات فولاد را به ۵۰ درصد افزایش داد که این اقدام، اتحادیه اروپا را وادار کرد روند تعریف چارچوب جدید دفاع تجاری را تسریع کند. کمیسیون اروپا تدابیری را برای جایگزینی نظام فعلی “اقدامات حفاظتی” ارایه داد که شامل کاهش سهمیه‌های وارداتی و افزایش حقوق گمرکی است، و همچنین مرحله انتقالی سازوکار تعدیل کربن در مرزها (CBAM) را به پایان رساند؛ سازوکاری که از سال ۲۰۲۶ به‌طور کامل اجرایی خواهد شد.

چین هم‌چنان یکی از منابع اصلی فشار بر بازارهای جهانی باقی ماند و به‌دلیل ضعف تقاضای داخلی، صادرات فولاد خود را به سطحی بی‌سابقه رساند که برآورد می‌شود به حدود ۱۱۷ میلیون تن رسیده باشد. در سطح صنعتی، سال ۲۰۲۵ با بازسازی‌های بزرگ همراه بود؛ از جمله تکمیل خرید شرکت یو.اس‌استیل توسط نیپون‌استیل و مذاکرات درباره آینده بخش فولاد شرکت تیسن‌کروپ.

در ایتالیا، تمرکز اصلی هم‌چنان بر شرکت سابق “ایلوا” (Acciaierie d’Italia) بود و دو صندوق سرمایه‌گذاری آمریکایی پیشنهادهای الزام‌آور خود را ارائه کردند. در Arvedi AST شهر ترنی تحولات مثبتی ثبت شد، در حالی که وضعیت پیومبینو همچنان ترکیبی و نامتوازن باقی ماند.

برای Siderweb، سال ۲۰۲۵ سالی پرکار و مملو از ابتکارات و پروژه‌ها بود؛ در آستانه سال ۲۰۲۶ که در آن مقررات جدید به‌طور کامل اجرایی خواهند شد و انتظار می‌رود از نیمه دوم سال، نشانه‌هایی از بهبود بازار ظاهر شود.

تقاضای فولاد در سال ۲۰۲۵ بهبود نیافت و تولید در سطوح تاریخی پایین باقی ماند، هرچند اندکی نسبت به ۲۰۲۴ افزایش داشت. قیمت‌ها نوسانات محدودی را تجربه کردند. در نیمه دوم سال، بحث‌ها پیرامون اقدامات حفاظتی جدید اتحادیه اروپا و CBAM موجب کاهش واردات و ایجاد فشار ملایم افزایشی بر قیمت‌ها شد، اما فضای احتیاطی بازار اثر این عوامل را محدود کرد.

اکنون انتظار می‌رود روند احیای بازار از نیمه دوم سال ۲۰۲۶ آغاز شود و سه‌ماهه نخست سال به‌عنوان آزمونی کلیدی برای ارزیابی آثار واقعی CBAM بر قیمت‌ها و تقاضا تلقی می‌شود.

بازگشت حمایت‌گرایی یکی از محورهای اصلی سال بود. تصمیم آمریکا برای دو برابر کردن تعرفه‌های فولاد تا سطح ۵۰ درصد، تقریباً تمام شرکای تجاری از جمله اتحادیه اروپا را تحت تأثیر قرار داد.

در واکنش، کمیسیون اروپا چارچوب جدیدی برای دفاع تجاری ارائه کرد. بر اساس این چارچوب، سهمیه‌های وارداتی به‌طور قابل‌توجهی کاهش می‌یابد، حقوق گمرکی برای واردات مازاد بر سهمیه به ۵۰ درصد افزایش پیدا می‌کند و واردکنندگان ملزم خواهند شد محل دقیق ذوب و ریخته‌گری فولاد را اعلام کنند. انتظار می‌رود این اقدامات در طول سال ۲۰۲۶ اجرایی شوند.

با وجود افزایش موانع تجاری، چین صادرات فولاد خود را در ۱۱ ماه نخست سال ۲۰۲۵ معادل ۶.۷ درصد افزایش داد. ضعف تقاضای داخلی، به‌ویژه در بخش املاک، تولیدکنندگان چینی را به سمت عرضه محصولات در بازارهای خارجی سوق داد. به این ترتیب، چین همچنان به‌عنوان یک عامل فشار ساختاری بر بازارهای بین‌المللی فولاد عمل کرد.

دوره انتقالی CBAM در سال ۲۰۲۵ به پایان رسید. از اول ژانویه ۲۰۲۶، واردات مشمول CBAM با هزینه مستقیم مرتبط با کربن مواجه خواهد شد. هرچند برخی ساده‌سازی‌ها مانند تعیین آستانه حداقلی (de minimis) برای واردکنندگان کوچک اعمال شده است، اما این سازوکار همچنان پیچیده بوده و انتظار می‌رود چالش‌های عملیاتی و مالی جدیدی برای شرکت‌ها ایجاد کند.

در سطح جهانی، تکمیل خرید یو.اس‌استیل توسط نیپون‌استیل مهم‌ترین رویداد صنعتی سال بود؛ معامله‌ای که با یک برنامه سرمایه‌گذاری گسترده و توافق‌نامه‌ای در حوزه امنیت ملی با دولت آمریکا همراه شد.

در اروپا، تیسن‌کروپ به نمادی از چالش‌های این صنعت تبدیل شد؛ جایی که مذاکرات برای فروش بخش فولاد آن در جریان است. این پرونده بازتاب‌دهنده مشکلات گسترده‌تری مانند مازاد ظرفیت، هزینه‌های بالای کربن‌زدایی و قیمت بالای انرژی است.

در ایتالیا، سال ۲۰۲۵ با تحولات تعیین‌کننده‌ای همراه بود. پیشنهادهای الزام‌آور برای Acciaierie d’Italia (ایلوا سابق) ارائه شد و آینده این گروه همچنان باز و نامشخص باقی ماند. در Arvedi AST ترنی، یک برنامه سرمایه‌گذاری به ارزش ۱.۱۳۲ میلیارد یورو از طریق توافق‌نامه برنامه‌ای رسمی شد. در پیومبینو، پروژه Metinvest Adria پیشرفت‌هایی داشت، در حالی که ابهام‌ها درباره JSW Steel Italy و Liberty Magona ادامه یافت.

برای Siderweb، سال ۲۰۲۵ با فعالیت‌های گسترده‌ای همراه بود؛ از جمله برگزاری یازدهمین دوره نمایشگاه Made in Steel، راه‌اندازی پروژه‌های جدید تحریریه‌ای و آموزشی، و برنامه‌ای فشرده از رویدادها.

در چشم‌انداز سال ۲۰۲۶، تمرکز اصلی بر اجرای کامل مقررات جدید اتحادیه اروپا، از جمله CBAM و ابزارهای دفاع تجاری خواهد بود. انتظار می‌رود بهبود تدریجی بازار از نیمه دوم سال آغاز شود و Siderweb نیز همچنان از طریق تحلیل‌ها، رویدادها و ابتکارات راهبردی، به حمایت از صنعت ادامه دهد.

منبع: Siderweb